Het vrijwilligerswerk voor Bureau Buitenland heeft ons leven verrijkt

Geduld, flexibiliteit, nuchterheid en levenservaring. Dat zijn belangrijke eigenschappen die je moet hebben als je dit werk doet, vinden Peter en Marylin. Zij zijn al lange tijd bezoekvrijwilligers in Florida. Ze raden dit werk zeker aan anderen aan. “Als je de taal en cultuur maar goed begrijpt en niet snel schrikt van de gevangenisomgeving.”

Achtergrond en ontmoeting

Allebei komen ze uit een groot gezin. Ze brachten hun jeugd door op Curaçao, maar ze ontmoetten elkaar pas in 1979 op Sint-Maarten. Peter had daar een baan als computertechnicus en Marylin werkte in het kleuteronderwijs. Ze trouwden in 1981 op Curaçao en kregen drie zonen. Later ontdekten ze dat de vader van Marylin het dienstcontract van de vader van Peter heeft ondertekend. “Het heeft zo moeten zijn, denken we.”

Emigratie naar de Verenigde Staten

Omdat de omstandigheden op Curaçao slechter werden en vooral omdat het onderwijs achteruitging, besloten ze om te emigreren naar de Verenigde Staten. Peter kocht een computerbedrijf om een visum te krijgen. Ze kozen voor Florida vanwege de goede vliegverbinding met de Antillen. Sinds 1 juli 2000 wonen zij in de buurt van Orlando.

De diploma’s van Marylin werden in de Verenigde Staten niet erkend. Ze mocht ook de eerste 7 jaar nog geen betaald werk doen. Daarom werd ze administratief vrijwilliger op verschillende scholen. Nadat ze haar  werkvergunning had gekregen, bood het hoofd van de school waar ze op dat moment werkte haar een baan aan in het mediacentrum. Daar heeft Marylin 15 jaar gewerkt.

Vrijwilligerswerk Bureau Buitenland

Eind 2002 hoorde Marylin van een kennis bij het consulaat in Miami dat er vrijwilligers werden gezocht om Nederlandse gevangenen te bezoeken. Samen bezochten ze een gedetineerde om te kijken of het iets voor haar was. Ze besloot het te doen en werd aangenomen. “Het werk was in het begin wel heel anders dan nu”, vertelt Marylin. “Het verloop was heel groot en het ging vooral om social visiting.“ Maar ze heeft ook 22 jaar lang dezelfde gedetineerde bezocht. Tot aan zijn plotselinge vrijlating om gezondheidsredenen, waardoor ze helaas geen afscheid van hem heeft kunnen nemen.

Marylins enthousiasme sloeg uiteindelijk ook over op Peter en sinds 2019 bezoekt ook hij gedetineerde Nederlanders. Hun omgeving en ook hun kinderen, reageren meestal heel positief op hun werk voor Bureau Buitenland. De jongste zoon denkt er zelfs over om zich na zijn militaire dienst bij de luchtmacht ook aan te melden als vrijwilliger.

“ Het is fijn om iets voor een ander te kunnen betekenen ”

De praktijk

Het vrijwilligerswerk is in de loop der jaren intensiever geworden. Vrijwilligers worden breder opgeleid. Ze maken online bezoekverslagen waar ze feed-back op krijgen. Soms hebben ze ook Whats-appcontact met hun regiocoördinatoren. Ook zijn er regelmatig conferenties, waar vrijwilligers elkaar kunnen ontmoeten.

Inmiddels zijn Peter en Marylin gepensioneerd en hebben ze meer tijd voor het vrijwilligerswerk. Behalve in hun eigen regio, bezoeken ze ook in gebieden waar nog geen vrijwilligers beschikbaar zijn. Zij combineren dat dan bijvoorbeeld met een bezoek aan een van hun zoons. Hierdoor blijven de kosten voor Bureau Buitenland beperkt.

Sommige gedetineerden bezoeken ze apart maar er zijn er ook die ze samen bezoeken. “Toegang tot de gevangenis is er trouwens sinds Covid niet gemakkelijker op geworden”, vertelt Peter. “Een tijdje mochten we het zelf regelen maar dat werkte al helemaal niet. Dit komt vooral door personeelstekort en bureaucratie. Wij vielen in dezelfde categorie als familie. Uiteindelijk heeft het consulaat het weer opgepakt. Dit geeft ons een andere status bij het gevangenispersoneel, waardoor we gemakkelijker toegang krijgen.”

Over de omstandigheden vertelt hij: “De gevangenissen zijn vaak sober en luidruchtig. In de bezoekzalen moet je echt schreeuwen om elkaar te kunnen verstaan. Sommige gedetineerden verblijven op zalen met 64 man, zonder privacy of daglicht. Er is sprake van willekeur door bewakers en soms ook bendegeweld.”

Bijzondere ervaringen

Soms wil iemand zich laten gelden. Marylin kwam al zo’n 20 jaar in de Coleman gevangenis. Op een dag werd ze ineens niet toegelaten, door een medewerker die ze niet kende. De papieren van het consulaat waren in orde, daar lag het niet aan. Het probleem was de kleur van Marylins shirt. Zij droeg die dag namelijk een groen shirt en dat zou te veel lijken op de kleur van de gevangenisuniformen. Haar verzoek om de bewaker die haar normaal altijd begeleidde te bellen werd genegeerd. Toen hij dit later hoorde was hij woedend op zijn collega. Eind van het liedje: Marylin reed naar de dichtstbijzijnde ‘dollarshop’ een half uur verderop en kocht daar een felgekleurd shirt. Probleem opgelost.

Peter vertelt over een 21-jarige man die hij op zijn planning had staan om voor het eerst te bezoeken. Toen appte Mirjam, regiocoördinator Verenigde Staten, hem met de vraag of hij wat eerder zou kunnen gaan. Omdat de opa van de jongen zich ernstig zorgen maakte. Op dat moment was dat een uurtje rijden, dus het schema werd omgegooid. Opa kon nog dezelfde dag worden gerustgesteld.

Bij een volgend bezoek bleek dat de jongen al twee keer was overvallen door bendeleden. “Toen zijn we samen met de consulaire medewerker, waarmee we een heel goed contact hebben, de gevangenisdirectie op de huid gaan zitten. Net zo lang tot hij werd overgeplaatst naar een gevangenis waar zijn familie hem kon bezoeken”.

Een andere keer kregen Peter en Marylin het verzoek om samen naar een gedetineerde Arubaan met PTSS te gaan. Deze man was berucht om zijn opvliegendheid en kon ineens agressief worden. Ze moesten dus voorzichtig zijn. De man was inderdaad nogal explosief, tot het moment dat ze overschakelden op Papiaments. Toen kalmeerde hij direct en konden ze weer gewoon met hem praten.

Tot slot

“Het vrijwilligerswerk voor Bureau Buitenland heeft ons leven verrijkt”, vinden Peter en Marylin. “Het is fijn om op die manier iets voor een ander te kunnen betekenen. Niet alleen voor de gedetineerden zelf maar indirect ook voor hun thuisfront. We komen op plekken waar we anders niet zouden komen en we hebben veel geleerd over het Amerikaanse rechtssysteem.”

Voorlopig denken ze nog niet aan stoppen.

Gelukkig niet.